Türkiye’nin yurt dışından neden yüksek faizle borçlandığı belli oldu! Meğer bunun nedeni Merkez Bankası’nın döviz rezervlerinin düşmesiymiş!

İstanbul Üniversitesi, İktisat Fakültesi öğretim üyesi Prof. Dr. Binhan Elif Yılmaz, Merkez Bankası’nın döviz rezervlerinin Türkiye’nin dış borcuna oranının düşüş eğiliminde olduğunu, bu durumun Türkiye’ye borç veren yabancıların alacaklarının ödenebilmesine ilişkin güvenlerini olumsuz etkilediğini ve Türkiye’ye yüksek faiz ve kısa vade gibi daha ağır koşullarla borç verdiğini belirtti.
Türkiye’nin yurt dışından neden yüksek faizle borçlandığı belli oldu! Meğer bunun nedeni Merkez Bankası’nın döviz rezervlerinin düşmesiymiş!

Yılmaz, t24.com.tr’de yayımlanan “Türkiye’nin rezerv-dış borç karnesi” başlıklı yazısında bir ülkenin dış borç ödeme kapasitesini ölçmede o ülkenin merkez bankasının döviz rezervlerine bakıldığını vurguladı. Merkez bankasının döviz rezervlerinin dış alacaklılara borçların ödenebileceğine ilişkin olarak güven verdiğini ifade etti.

 

Prof. Dr. Binhan Elif Yılmaz, merkez bankasının brüt döviz rezervlerinin (kendisine ait döviz rezervleri + emanet döviz rezervleri) brüt dış borcuna (kamu + özel sektör + merkez bankasının dış borcu) oranının ise bir ülkenin dış borç ödeme kapasitesinin en önemli göstergelerinden biri olduğunu kaydetti. Bu oranın yüksek olmasının borç veren yabancı kuruluşlar ve hükümetler için borç alan ülkenin güvenilirliğini artırdığını vurguladı.

 

Öğretim üyesi Binhan Elif Yılmaz, geçen yıl Merkez Bankası altın rezervlerini artırırken döviz rezervlerini artıramadığını, Türkiye'nin brüt dış borcunun ise arttığını bu nedenle döviz rezervlerinin Türkiye’nin brüt dış borcunu karşılama kapasitesinin düşüş eğiliminde olduğunu belirtti.

 

ekonomikguc.com olarak yaptığımız küçük bir araştırma sonucunda Merkez Bankası’nın 26 Ocak 2024 tarihinde brüt döviz rezervlerinin 89,2 milyar $ olduğunu görürken, 26 Aralık 2025’te 77 milyar $'a düştüğünü öğrendik. Prof. Dr. Binhan Elif Yılmaz’ın yazısında paylaştığı tabloda ise yaklaşık aynı tarihlerde Türkiye’nin brüt dış borcunun 491,4 milyar $’dan 564,9 milyar $’a yükseldiğini okuduk. Bu verilere göre yaklaşık iki yılda Türkiye’nin toplam (brüt) dış borcu 73,5 milyar $ artarken, Merkez Bankası’nın brüt döviz rezervleri 12,2 milyar $ azalmış. Bir başka deyişle Türkiye’nin toplam dış borcu %15 artarken, Merkez Bankası’nın brüt döviz rezervleri %13,7 azalmış. Bu durum ise son iki yılda Prof. Dr. Binhan Elif Yılmaz’ın belirttiği üzere Türkiye’nin yurt dışından yaptığı borçlanmalarda faiz oranını artırırken, vadeyi kısaltmıştır.